Cẩm Nang | Những điều bạn cần lưu ý khi gặp chấn thương phần mềm
07-11-2019

Những điều bạn cần lưu ý khi gặp chấn thương phần mềm

Chấn thương phần mềm là các thương tổn xảy ra ở da, cơ, gân hay dây chằng trong cơ thể. Chúng không bao gồm gãy xương (chấn thương mô cứng) hay tổn thương ở các cơ quan nội tạng (như não, tim, dạ dày, ruột…).

 

Cơ chế gây ra chấn thương có thể là chấn thương cấp tính (xảy ra khi có ngoại lực tác động đến cơ thể) hoặc chấn thương do quá tải (overuse injury) khi hoạt động thể chất. Chấn thương cấp tính sẽ khởi phát đột ngột trong khi chấn thương do quá tải thường xảy ra trong quá trình vận động lặp đi lặp lại liên tục.

Các loại chấn thương phần mềm

chấn thương phần mềm ở đầu gối

Các chấn thương phần mềm phổ biến do chấn thương cấp tính là đứt, rách các mô mềm, trầy xước ngoài da và bầm tím tại chỗ bị tổn thương.

Trong đó, rách mô mềm hay trầy xước là những chấn thương phần mềm mở, các mô bị thương dẫn đến chảy máu và tạo thành vết thương hở, có nguy cơ bị nhiễm trùng.

Khi chảy máu quá nhiều có thể dẫn đến tình trạng sốc. Vết thương quá lớn sẽ cần được khâu lại phù hợp để chúng tự chữa lành và không để lại sẹo.

Mặt khác, khi chấn thương không gây ra vết thương hở mà chỉ bị bầm tím tại chỗ tức là máu không thoát ra ngoài được.

Khi đó, máu tụ trong các mô có thể gây sưng và tạo áp lực lên các mạch máu khác, giảm lưu lượng máu đến các mô xung quanh vị trí chấn thương.

Bong gân cũng là một dạng chấn thương cấp tính không gây ra vết thương hở.

Căng cơ và viêm gân là những chấn thương do quá tải điển hình. Chúng xảy ra do các cơ bắp hoặc mô liên kết hoạt động đến mức giới hạn và có một kích thích hay tổn thương nào xảy ra làm giảm chức năng các mô này.

Sau đó, các mô mềm này cần có thời gian để tự hồi phục, chữa lành tổn thương, có thể cần hoặc không cần điều trị, trước khi hoạt động lại bình thường.

Phân biệt dấu hiệu chấn thương cấp tính và chấn thương do quá tải

Biểu hiện chấn thương cấp tính

  • Những vết thương hở rất dễ nhận biết, miệng vết thương mở ra để lộ lớp mô mềm bên dưới bề mặt da và có thể gây chảy máu.
  • Trầy xước ngoài da chỉ ảnh hưởng đến lớp da bên ngoài. Ở mức độ nhẹ chỉ có lớp biểu bì bị thương tổn. Mức độ thứ hai là chấn thương cả lớp biểu bì và hạ bì. Cuối cùng, mức độ ba sẽ ảnh hưởng đến cả 3 lớp da.
  • Bầm tím sẽ khiến vùng da bị tổn thương bị đổi màu và thường bị sưng lên.
  • Bong gân thường xảy ra ở khớp (mắt cá chân, cổ tay, khuỷu tay, vai…) và có những dấu hiệu giống như bị bầm tím. Tuy nhiên, điểm khác biệt là không có lực trực tiếp gây ra chấn thương này. Trong một số trường hợp, đau là biểu hiện chính của bong gân.

Dấu hiệu chấn thương do quá tải

Những chấn thương do quá tải phổ biến liên quan đến viêm gân, viêm bao hoạt dịch, viêm mỏm cầu lồi (epicondylitis), căng cơ hoặc rách cơ.

Chấn thương do quá tải có thể xảy ra ở nhiều vị trí trên cơ thể và rất khó để xác định một nhóm những dấu hiệu và triệu chứng chung. Dưới đây là những dấu hiệu có thể xuất hiện:

  • Đau
  • Hạn chế cử động
  • Sưng
  • Bầm tím

Điều trị chấn thương phần mềm

3 giai đoạn điều trị chấn thương phần mềm

Về cơ bản, sẽ có 3 giai đoạn điều trị và phục hồi sau chấn thương phần mềm như sau:

  • Giai đoạn 1: Trong vòng 24-72 giờ đầu tiên, bạn cần phải bảo vệ khu vực bị chấn thương để có thể được chẩn đoán chính xác và tuân theo chế độ PRICE (được đề cập ở dưới). Nếu có thể, bạn nên vận động nhẹ nhàng để tránh gây đau nặng hơn.
  • Giai đoạn 2: Giảm sưng và cứng khớp, bắt đầu có thể chuyển động lại bình thường.
  • Giai đoạn 3: Lấy lại chức năng và cử động bình thường.

Chế độ điều trị PRICE khi chấn thương phần mềm

Bảo vệ (P – Protect)

Bạn cần giảm cử động tại vị trí bị chấn thương vì có thể khiến các mô bị suy yếu thêm.

Nếu chấn thương nghiêm trọng, hãy bảo vệ chúng khỏi các tác động bên ngoài khác. Dừng các hoạt động có khả năng làm thương tích trở nên nặng hơn. Hãy sử dụng nạng để giảm bớt trọng lượng lên đầu gối khi bị chấn thương ở đây hay hông, mắt cá chân. Dùng dây đeo tay cũng giúp bảo vệ cánh tay hoặc vai tốt hơn khi bị thương.

Nghỉ ngơi (R – Rest)

Hãy nhớ, bạn cần nghỉ ngơi và tránh các hoạt động có thể gây đau. Các vết thương cũng cần thời gian để hồi phục hoàn toàn.

Chườm lạnh (I – Ice)

Bạn có thể bọc đá viên trong một chiếc khăn nhỏ hoặc sử dụng túi chườm thể thao chườm lên vùng bị chấn thương. Thực hiện điều này trong khoảng 15-20 phút trong mỗi 3-4 giờ.

Lưu ý, bạn không nên áp trực tiếp đá lạnh lên da vì có thể gây chênh lệch nhiệt độ đột ngột hoặc bỏng lạnh.

Khi bị chấn thương phần mềm nên kiêng gì?

Trong vòng 48-72 giờ đầu tiên sau chấn thương, bạn nên tránh những thứ sau đây:

Nhiệt

Nhiệt độ cao sẽ làm tăng lưu lượng máu và khiến sưng to hơn.

Đồ uống có cồn

Thức uống này cũng làm tăng lưu lượng máu và sưng. Ngoài ra, quá trình chữa lành cũng bị chậm lại.

Massage

Massage sẽ thúc đẩy máu lưu thông và làm sưng to hơn nên bạn tránh bắt đầu thực hiện quá sớm.

Các bài viết khác

Các lựa chọn phương pháp điều trị viêm khớp cổ chân bạn nên biết

Khi càng lớn tuổi, chúng ta càng có nguy cơ mắc viêm khớp. Tình trạng này có thể xuất hiệ...

Bạn có biết vì sao mình bị chấn thương vai?

Bạn bị đau vai hoặc chấn thương vai nhưng không biết vì sao? Bạn lo lắng không biết tình ...

Làm gì để chấn thương phần mềm đầu gối mau bình phục?

Để tình trạng chấn thương phần mềm đầu gối mau chóng được cải thiện, các chuyên ...

Chấn thương cổ tay và những điều bạn cần nắm rõ

Tuy chấn thương cổ tay không phải là vấn đề sức khỏe phổ biến nhưng nó vẫn có th...

Tất tần tật về chấn thương dây chằng đầu gối

Chấn thương dây chằng đầu gối thường không quá nghiêm trọng và có thể tự phục hồi. Tuy ...

10‌ ‌loại‌ ‌‌chấn‌ ‌thương‌ ‌đầu‌ ‌gối‌‌ ‌thường‌ ‌gặp‌ ‌và‌ ‌cách‌ ‌điều‌ ‌trị‌ ‌

Chấn thương  đầu gối là một dạng chấn thương xảy ra khá phổ biến do nhiều nguyên nhâ...
Bạn đang trực tuyến.
Không có kết nối mạng. Bật chế độ xem ngoại tuyến.

Install this webapp on your Iphone: tap and then Add to Home Screen.