Cẩm Nang | Chấn thương cổ tay và những điều bạn cần nắm rõ
07-11-2019

Chấn thương cổ tay và những điều bạn cần nắm rõ

Tuy chấn thương cổ tay không phải là vấn đề sức khỏe phổ biến nhưng nó vẫn có thể đem loại nhiều rắc rối cho người bệnh nếu không được điều trị hiệu quả. 

 

Cổ tay biến dạng hoặc có xu hướng đau nhức liên tục cho thấy bộ phận này đã chịu thương tổn bởi nhiều nguyên do. Chấn thương cổ tay có thể ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống cũng như công việc của người bệnh. Nếu không có biện pháp can thiệp kịp thời, cổ tay bạn có nguy cơ bị phế hoàn toàn.

Vậy, bạn có thể làm gì để điều trị hiệu quả cũng như phòng ngừa vấn đề trên?

Chấn thương cổ tay là gì?

Trước tiên, bạn cần hiểu rõ đôi nét về chấn thương cổ tay

Cấu tạo của cổ tay gồm:

  • 2 xương cẳng tay: xương quay và xương trụ (xương khuỷu tay)
  • 8 xương cổ tay: xương thuyền, xương bán nguyệt, xương tháp, xương đậu, xương thang, xương thê, xương cả và xương móc

Các đoạn xương này liên kết với nhau bởi nhiều dải mô gọi là dây chằng. 

Theo các chuyên gia, chấn thương cổ tay thường đề cập đến tình trạng một hoặc nhiều bộ phận ở cổ tay chịu tổn thương, chẳng hạn như: 

  • Bong gân: trong trường hợp này, dây chằng có thể rách một phần hoặc rách hoàn toàn
  • Gãy cổ tay: các xương ở cổ tay xuất hiện vết nứt hoặc gãy hoàn toàn

Chấn thương cổ tay có thể phát sinh do đâu?

Nguyên nhân chấn thương cổ tay có thể bắt nguồn từ nhiều yếu tố khác nhau, ví dụ như: 

Chấn thương vật lý

Những tình huống phát sinh chấn thương vật lý thường là nguyên nhân chủ yếu khiến cổ tay bạn chịu thương tổn. Chúng có thể gồm:

Tác động đột ngột

Hầu hết trường hợp, chấn thương vật lý ở cổ tay xuất phát từ tình huống té ngã. Điều này có thể khiến bạn bị bong gân, giãn dây chằng hay thậm chí là gãy xương. Đặc biệt, bạn có thể không phát hiện sớm bản thân bị gãy xương sau khi chụp X-quang nếu đoạn xương chịu thương tổn là xương thuyền. 

Lạm dụng cổ tay

chơi thể thao nhiều có thể dẫn chấn thương cổ tay

Những hoạt động đòi hỏi cổ tay phải hoạt động nhiều, chẳng hạn như đánh bóng tennis (quần vợt), chơi đàn cello hay lái xe xuyên quốc gia, có thể gây nên tình trạng viêm ở các mô quanh khớp. Thậm chí, đôi khi gãy xương do mệt mỏi cũng có nguy cơ phát sinh, đặc biệt nếu bạn lạm dụng cổ tay trong nhiều giờ liên tục. 

Viêm khớp

Đôi khi chấn thương cổ tay cũng có thể là hệ quả từ tình trạng viêm khớp phát sinh tại bộ phận này. Các loại viêm khớp phổ biến thường là:

Viêm xương khớp

Lớp sụn khớp ở đầu các đoạn xương trở nên thô ráp, thoái hóa theo thời gian là dấu hiệu “nhận diện” của vấn đề viêm xương khớp. Theo thống kê từ nhiều chuyên gia, cổ tay không phải là nơi thường xuyên xảy ra viêm xương khớp. Chỉ những người đã từng bị thương ở cổ tay mới có nguy cơ phát sinh tình huống này. 

Viêm khớp dạng thấp

Trong vài trường hợp, viêm khớp dạng thấp, một dạng của bệnh tự miễn, cũng có thể dẫn đến chấn thương cổ tay. Thông thường, bệnh sẽ ảnh hưởng đến cả 2 cổ tay. 

Một số nguyên nhân khác khiến chấn thương cổ tay

Ngoài các tình trạng chấn thương vật lý và viêm khớp, đứng đằng sau chấn thương cổ tay còn có thể là: 

  • Hội chứng ống cổ tay: xảy ra khi áp lực ở dây thần kinh giữa đi qua ống cổ tay gia tăng đáng kể. 
  • Bệnh Kienbock: còn gọi là hoại tử xương nguyệt, phát sinh do lưu lượng máu dẫn đến đây gặp vấn đề. Đối tượng dễ rơi vào tình huống này là những người trưởng thành trẻ tuổi. 

Các yếu tố rủi ro

Những yếu tố dưới đây không trực tiếp gây chấn thương cổ tay, nhưng lại có khả năng góp phần tăng tỷ lệ phát sinh của vấn đề này, bao gồm: 

Thường xuyên chơi thể thao

Chấn thương cổ tay là một trong những chấn thương thể thao phổ biến nhất, thường xảy ra ở những bộ môn như:

  • Bóng đá
  • Bowling
  • Đánh golf
  • Thể dục dụng cụ
  • Tennis (quần vợt)

Do đó, những người có thói quen chơi thể thao, đặc biệt là các vận động viên, sẽ có tỷ lệ lớn gặp phải trường hợp chấn thương cổ tay.

Liên tục lặp lại những động tác có sự tham gia của cổ tay

chấn thương cổ tay do lặp đi lặp lại 1 động tác

Thực tế, hầu hết những công việc hàng ngày có liên quan đến bàn tay và cổ tay đều có nguy cơ dẫn đến chấn thương tại bộ phận này. Chẳng hạn như, việc đan len hay cắt tóc trong thời gian dài có nguy cơ ảnh hưởng nặng nề đến các khớp ở cổ tay. 

Một số điều kiện sức khỏe

Mang thai, đái tháo đường (tiểu đường), béo phì hay bệnh gout đều có khả năng gia tăng nguy cơ phát triển hội chứng ống cổ tay. 

Người bị chấn thương cổ tay có biểu hiện gì?

Tần suất cơn đau phát sinh ở cổ tay gia tăng hay bạn gặp khó khăn mỗi khi cử động bộ phận này là dấu hiệu điển hình cho việc cổ tay đã bị gãy hoặc bong gân. Một số triệu chứng chấn thương cổ tay thường thấy khác có thể gồm: 

  • Cổ tay sưng tấy và hơi phát nhiệt
  • Cảm giác đau nhức khó tả
  • Đôi khi màu da ở cổ tay có thể chuyển biến khác thường
  • Phạm vi cử động của cổ tay bị hạn chế
  • Biến dạng cổ tay

Khi nào bạn cần tìm đến bác sĩ?

Bạn nên mau chóng đến bệnh viện càng sớm càng tốt để được chẩn đoán và tiếp nhận điều trị y tế nếu bắt gặp bất kỳ triệu chứng nào dưới đây:

  • Cường độ đau quá lớn
  • Cổ tay có xu hướng biến dạng
  • Khó cử động cổ tay hoặc thậm chí tê liệt

Tình trạng dị dạng ở cổ tay (biến dạng hoặc sưng nặng) có thể đại diện cho một số vấn đề nghiêm trọng như:

  • Gãy xương
  • Trật khớp

Do đó, lúc này bạn sẽ cần được chăm sóc y tế hơn bao giờ hết. 

Mặt khác, trong trường hợp cổ tay không biến dạng và bạn có thể kiểm soát cơn đau bằng thuốc giảm đau không kê đơn, hãy chờ 12 – 24 tiếng trước khi quyết định có nên tìm gặp bác sĩ hay không. Khi triệu chứng trên vẫn tiếp tục kéo dài quá 1 ngày, bạn hãy đến bệnh viện ngay lập tức. 

Điều trị chấn thương cổ tay: làm sao mới hiệu quả?

Liệu pháp điều trị chấn thương cổ tay ở mỗi người là khác nhau. Bác sĩ sẽ đưa ra liệu trình chữa trị dựa trên những yếu tố như:

  • Loại hình và vị trí chấn thương
  • Mức độ nghiêm trọng
  • Tuổi tác và sức khỏe tổng thể của người bệnh

Tuy vậy, những phương pháp điều trị phổ biến vẫn thường là:

Sử dụng thuốc giảm đau

Các loại thuốc giảm đau không kê đơn như paracetamol, ibuprofen… (thuộc nhóm NSAIDs) có thể giúp bạn xoa dịu cơn đau nhức xảy ra ở cổ tay. Nếu chúng không hiệu quả, bác sĩ có thể chỉ định thêm một số thuốc giảm đau kê đơn có tác dụng mạnh hơn. 

Áp dụng các liệu pháp y tế

Các chuyên gia vật lý trị liệu có thể giới thiệu cho bạn một số phương pháp điều trị cũng như bài tập cụ thể dành cho chấn thương cổ tay. Nếu bạn cần phẫu thuật, họ cũng sẽ giúp bạn phục hồi chức năng cổ tay nhanh chóng.

Mặt khác, nếu chấn thương cổ tay xuất phát từ tình tình trạng gãy xương, bạn sẽ cần “ghép” 2 mảnh xương này lại với nhau để chúng có thể tự nối liền lại như cũ. Lúc này, bó bột hoặc nẹp sẽ là những gì bạn cần để cố định 2 đoạn xương gãy. 

Bên cạnh đó, khi bạn bị bong gân, bác sĩ cũng sẽ yêu cầu bạn đeo nẹp trong giai đoạn này nhằm bảo vệ gân hoặc dây chằng khỏi những tác động tiêu cực từ bên ngoài. Nẹp đặc biệt hữu dụng trong những trường hợp chấn thương phát sinh bởi lạm dụng cổ tay quá mức. 

Phẫu thuật

Trong một số trường hợp hy hữu, bạn có thể sẽ cần đến lựa chọn cuối cùng là phẫu thuật. Các tình huống này thường là:

Gãy xương

Ở một vài tình huống, người bệnh sẽ cần thực hiện phẫu thuật nhằm cố định các đoạn xương gãy. Lúc này, bác sĩ sẽ nối chúng với những thanh kim loại để đảm bảo xương có thể mọc thẳng như cũ. 

Hội chứng ống cổ tay

Nếu các triệu chứng của bạn trở nên nghiêm trọng, bác sĩ sẽ phải tiến hành một ca phẫu thuật nhằm giải ép các dây thần kinh tại đây. 

Chữa lành gân hoặc dây chằng

Đôi khi những biện pháp y tế khác sẽ không đem lại kết quả như mong đợi đối với một số vấn đề liên quan đến gân và dây chằng nghiêm trọng, chẳng hạn như rách dây chằng hoàn toàn. Lúc này, phẫu thuật sẽ là lựa chọn điều trị duy nhất. 

Làm gì để phòng ngừa chấn thương cổ tay?

Chấn thương cổ tay có thể phát sinh từ những tình huống không lường trước được, chẳng hạn như té ngã. Do đó, việc phòng ngừa hoàn toàn vấn đề này không thật sự khả thi. Tuy nhiên, bạn vẫn có thể áp dụng những mẹo cơ bản dưới đây để hạn chế nguy cơ phát sinh chấn thương cổ tay, bao gồm:

Duy trì sức khỏe của xương

ăn gì để tránh chấn thương cổ tay

Hấp thụ đủ lượng canxi cần thiết mỗi ngày là biện pháp tốt nhất để ngăn ngừa gãy xương. Đối với người trưởng thành, một người nên hấp thụ 1.000mg khoáng chất này mỗi ngày. Đặc biệt, phụ nữ từ 50 tuổi trở lên sẽ cần ít nhất 1.200mg canxi. 

Hạn chế té ngã

Theo thống kê từ nhiều cuộc nghiên cứu, té ngã là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến hầu hết trường hợp chấn thương cổ tay. Do đó, để hạn chế tình trạng này, bạn cần cẩn thận khi di chuyển. Đồng thời, lựa chọn một đôi giày phù hợp cũng có khả năng giúp bạn giảm bớt rủi ro té ngã hơn. 

Mặt khác, nếu cần thiết, bạn cũng có thể:

  • Tránh để vật dụng cản trở lối đi
  • Đảm bảo không gian trong nhà luôn thoáng đãng, sáng sủa
  • Lắp các thanh vịn trong phòng tắm và ở cầu thang

Bảo vệ bản thân khi chơi thể thao

Khi chơi thể thao, đặc biệt là những bộ môn mang tính chất va chạm mạnh như bóng đá, trượt patin… bạn nên tự trang bị đồ bảo hộ đầy đủ. Điều này sẽ giúp bạn phòng ngừa nguy cơ phát sinh chấn thương thể thao nói chung và chấn thương cổ tay nói riêng.

Các bài viết khác

Các lựa chọn phương pháp điều trị viêm khớp cổ chân bạn nên biết

Khi càng lớn tuổi, chúng ta càng có nguy cơ mắc viêm khớp. Tình trạng này có thể xuất hiệ...

Bạn có biết vì sao mình bị chấn thương vai?

Bạn bị đau vai hoặc chấn thương vai nhưng không biết vì sao? Bạn lo lắng không biết tình ...

Làm gì để chấn thương phần mềm đầu gối mau bình phục?

Để tình trạng chấn thương phần mềm đầu gối mau chóng được cải thiện, các chuyên ...

Những điều bạn cần lưu ý khi gặp chấn thương phần mềm

Chấn thương phần mềm là các thương tổn xảy ra ở da, cơ, gân hay dây chằng trong cơ thể. C...

Tất tần tật về chấn thương dây chằng đầu gối

Chấn thương dây chằng đầu gối thường không quá nghiêm trọng và có thể tự phục hồi. Tuy ...

10‌ ‌loại‌ ‌‌chấn‌ ‌thương‌ ‌đầu‌ ‌gối‌‌ ‌thường‌ ‌gặp‌ ‌và‌ ‌cách‌ ‌điều‌ ‌trị‌ ‌

Chấn thương  đầu gối là một dạng chấn thương xảy ra khá phổ biến do nhiều nguyên nhâ...
Bạn đang trực tuyến.
Không có kết nối mạng. Bật chế độ xem ngoại tuyến.

Install this webapp on your Iphone: tap and then Add to Home Screen.